Functies (van een brug)

Sharing is caring!

Een brug bouwt men in de eerste plaats om aan de overkant te komen. Door een brug houden we droge voeten.  Een brug is ook handig om via de kortste weg van A naar B te komen. Bruggen kunnen pareltjes zijn. Architecturale hoogstandjes. Maar hoe mooi ze ook ontworpen zijn het gaat om de functie.

Openbare bibliotheken zijn misschien wel bezig aan het belangrijkste veranderingsproces sinds het ontstaan van het fenomeen. Een verhaal over het verleggen van inhoud en identiteit. Van een in zichzelf gekeerde boekenclub naar informatie en community hub. Het uitgangspunt is de samenleving. Zonder een belerend vingertje mensen helpen om mee te doen. Of te inspireren.
Maar waar wij bruggen over de rivier laten ontwerpen vanuit de functie. Doen we dit niet bij de bibliotheek. Deze leveren we over aan luchtfietserijen van de politiek.

Bij het ontwerpen van een nieuwe bibliotheek, gaat het niet alleen over de stenen. Het draait om de functies. Pas als de functies duidelijk zijn kun je gaan sparren over miljoenen euro’s en de architecturale hoogstandjes. En dan nog zijn het de functies van de bibliotheek die voor een grote mate uit moeten maken hoe het gebouw er uit komt te zien. Hoe groot of klein een gebouw moet zijn of misschien wel helemaal geen gebouw.

Een snel veranderende samenleving vraagt om een andere bibliotheek. Een organisatie die er midden in  staat en weet wat er speelt. Maar ook een organisatie die niet bang is om een voortrekkersrol op zich te nemen. Met medewerkers die niet terug schrikken van nieuwe technologieën. Mensen met een mening die op ontdekkingstocht durven te gaan.

Vele bibliotheekorganisaties zijn bezig met innovatie. Innoveren om het innoveren is in de mode. Helaas gaat het vaak over het voortborduren op, en is er weinig echte vernieuwing bij. Het is geen verwijt maar een feit dat veel bibliotheekmensen niets anders kunnen bedenken dan aan bibliotheekgebouw gerelateerde zaken, uitzonderingen daargelaten.
Als ik roep dat de bibliotheek terug de wijk in moet, komt men meteen met een vestiging op de proppen. Wel met een ander decor maar nog steeds met alle bibliotheekfacetten waar misschien die wijk niet eens op zit te wachten. Het voortborduren op de uitleenbibliotheek is ook nog steeds niet voorbij. Provinciale bibliotheekorganisaties schudden de een naar de andere pilot uit hun mouw. En zie hier innovatie zonder echte vernieuwing. Boek ophaaldiensten in alle soorten en maten. De bibliotheek als boekwinkel, de boekenmakelaar en ga zo maar door.

Bij de VOB staan we ook voor een gesloten brug. Op radio 1 vertelde Francien van Bohemen waarom het niet gewenst is dat de bibliotheek door een commerciële partij uitgebaat kan worden. In het hele riedeltjes vergeet mevrouw van Bohemen dat de bibliotheek inmiddels vele commerciële facetten gebruikt om het voortbestaan te waarborgen. In Waterland gaat een commerciële partij de taak van boekenbibliotheek overnemen.  Dit kunnen ze goedkoper dan de plaatselijke bibliotheekorganisatie. Hier gaat het om een zeer uitgeklede versie van een bibliotheek.
Toch sta ik niet afwijzend tegenover deze ontwikkeling. Als een commerciële club een bibliotheek kan uitbaten met het behouden van alle activiteiten en leesbevorderingsprojecten die er zijn zou dit bij voorbaat niet slecht hoeven te zijn. Helaas is het Waterland verhaal anders. Echter de uitspraken van de VOB noem ik nogal achterhaald en dom.

Vele bruggen zijn gratis te gebruiken (op een enkele tolbrug na). Als een brug niet gratis is communiceren verkeersborden dat we moeten betalen. Een eerlijk verhaal.
De Nederlandse bibliotheek daar in tegen heeft meer moeite met goede communicatie en dan vooral met producten die worden aangeboden onder het mom van cadeautje en of extraatje.  Want hoe je het went of keert iedereen heeft er al aan mee betaald. Bibliotheken worden immers betaald uit gemeenschapsgeld.  Een van de belangrijkste functie van de Nederlandse bibliotheek lijkt mij om een eerlijk verhaal te vertellen. De bibliotheek staat immers voor betrouwbaarheid.

Het verhaal van een brug kan niet zo snel veranderen. De functie blijft gewaarborgd. Het verhaal van de bibliotheek is onderhevig aan veranderingen. Functies moeten afgestemd op de samenleving. Nieuwe ontwikkelingen volgen zich in rap tempo op.  De functies zullen  de boventoon moeten voeren.  De bibliotheek kan echter alleen maar voortbestaan met het juiste verhaal en door zich open te stellen voor nieuwe technologieën of vindingen.
Het is belangrijk dat we eerst stil gaan staan bij de functies van de bibliotheek alvorens we een nieuwe bibliotheek gaan bouwen.

3 reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *